എല്ലാ തിങ്കളും വ്യാഴവും നോമ്പ് പിടിക്കാൻ നേർച്ച ചെയ്തു. ഇപ്പോൾ അനാരോഗ്യം കാരണം നോമ്പ് പിടിക്കാൻ സാധിക്കുന്നില്ല. എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത്. മൂന്നുദിവസം നോമ്പ് വച്ചാൽ പരിഹാരമാണ് എന്ന് കേട്ടു. ഇത് ശരിയാണോ ?

നേർച്ച സാധുവാകാൻ മനസ്സിലെ കരുതൽ മാത്രം പോരാ വാക്കിലൂടെ മൊഴിയൽ നിബന്ധനയാണ്.നാവിലൂടെ നേർച്ചയുടെ വാക്കുകൾ ഉച്ചരിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ ആ നേർച്ച അവരുടെ മേൽ നിർബന്ധമാകുന്നതാണ്.

അവർ മരണം വരെ എല്ലാ തിങ്കളാഴ്ചയും വ്യാഴാഴ്ചയും നോമ്പ് നോൽക്കൽ നിർബന്ധമാണ്.മൂന്നുദിവസം നോമ്പ് പിടിക്കൽ ശപഥത്തിന്റെ പ്രായശ്ചിത്തമാണ്. അത് നേർച്ചക്ക്‌ പരിഹാരമല്ല അത് ഒഴിവാക്കുകയില്ല. നോമ്പ് നോൽക്കാൻ കഴിവുള്ളടത്തോളം അത് നോൽക്കൽ നിർബന്ധമാണ്. 

എന്നാൽ പ്രായാധിക്യം  കൊണ്ടോ അനാരോഗ്യം മൂലമോ ഒരാൾക്ക് ഇനി നോമ്പ് നോൽക്കാൻ കഴിയാത്ത സ്ഥിതി വന്നാൽ ഓരോ നോമ്പിനും പകരമായി സാധുക്കൾക്ക് ഫിത്വറിന്റെ അളവിന് തുല്യമായ ധാന്യം അല്ലെങ്കിൽ അതിന്റെ വില ദാനം ചെയ്യണം.

എന്നാൽ അവർക്ക് നോമ്പ് നോൽക്കാനും കഴിയുന്നില്ല അതുപോലെ ഫിദ്യ കൊടുക്കാനും കഴിവില്ല എങ്കിൽ അല്ലാഹുവിനോട് തന്റെ ഈ കുറവിനെ അവൻ തന്റെ കരുണയാൽ മാപ്പാക്കണമെന്ന് പൊറുക്കലിനെ തേടണം.

وَمَنْ نَذَرَ نَذْرًا مُطْلَقًا أَوْ مُعَلَّقًا بِشَرْطٍ وَكَانَ مِنْ جِنْسِهِ وَاجِبٌ) أَيْ فَرْضٌ كَمَا سَيُصَرِّحُ بِهِ تَبَعًا لِلْبَحْرِ وَالدُّرَرِ (وَهُوَ عِبَادَةٌ مَقْصُودَةٌ) خَرَجَ الْوُضُوءُ وَتَكْفِينُ الْمَيِّتِ (وَوُجِدَ الشَّرْطُ) الْمُعَلَّقُ بِهِ (لَزِمَ النَّاذِرَ) لِحَدِيثِ «مَنْ نَذَرَ وَسَمَّى فَعَلَيْهِ الْوَفَاءُ بِمَا سَمَّى»

[ابن عابدين، الدر المختار وحاشية ابن عابدين (رد المحتار)، ٧٣٥/٣]

(نَذَرَ صَوْمَ شَهْرٍ مُعَيَّنٍ لَزِمَهُ مُتَتَابِعًا لَكِنْ إنْ أَفْطَرَ) فِيهِ (يَوْمًا قَضَاهُ) وَحْدَهُ وَإِنْ قَالَ مُتَتَابِعًا (بِلَا لُزُومِ اسْتِقْبَالٍ) لِأَنَّهُ مُعَيَّنٌ وَلَوْ نَذَرَ صَوْمَ الْأَبَدِ فَأَكَلَ لِعُذْرٍ فَدَى..... (قَوْلُهُ وَإِنْ قَالَ مُتَتَابِعًا) لِأَنَّ شَرْطَ التَّتَابُعِ فِي شَهْرٍ بِعَيْنِهِ لَغْوٌ لِأَنَّهُ مُتَتَابِعٌ لِتَتَابُعِ الْأَيَّامِ وَأَيْضًا لَا يُمْكِنُ الِاسْتِقْبَالُ لِأَنَّهُ مُعَيَّنٌ دُرَرٌ، وَأَمَّا إذَا كَانَ لِشَهْرٍ غَيْرِ مُعَيَّنٍ فَإِنْ شَاءَ تَابَعَهُ، وَإِنْ شَاءَ فَرَّقَهُ إلَّا إذَا شَرَطَ التَّتَابُعَ فَيَلْزَمُهُ وَيَسْتَقْبِلُ فَتْحٌ أَيْ يَسْتَقْبِلُ شَهْرًا غَيْرَهُ لَوْ أَفْطَرَ يَوْمًا وَلَوْ مِنْ الْأَيَّامِ الْمَنْهِيَّةِ كَمَا مَرَّ فِي الصَّوْمِ وَتَقَدَّمَ هُنَاكَ تَمَامُ الْكَلَامِ عَلَى مَا يَجِبُ فِيهِ التَّتَابُعُ وَمَا لَا يَجِبُ وَمَا يَجُوزُ تَقْدِيمُهُ أَوْ تَأْخِيرُهُ وَمَا لَا يَجُوزُ فَرَاجِعْهُ (قَوْلُهُ فَأَكَلَ لِعُذْرٍ) وَكَذَا لِدُونِهِ ح (قَوْلُهُ فَدَى) أَيْ لِكُلِّ يَوْمٍ نِصْفَ صَاعٍ مِنْ بُرٍّ أَوْ صَاعًا مِنْ شَعِيرٍ وَإِنْ لَمْ يَقْدِرْ اسْتَغْفَرَ اللَّهَ تَعَالَى كَمَا مَرَّ

[ابن عابدين، الدر المختار وحاشية ابن عابدين (رد المحتار)، ٧٤١/٣]

وَنَظِيرُهُ الصَّوْمُ فِي حَقِّ الشَّيْخِ الْفَانِي مَعْصِيَةٌ لِإِفْضَائِهِ إلَى إهْلَاكِهِ، وَصَحَّ نَذْرُهُ بِالصَّوْمِ وَعَلَيْهِ الْفِدْيَةُ، وَجَعَلَ ذَلِكَ الْتِزَامًا لِلْفِدْيَةِ 

[ابن عابدين، الدر المختار وحاشية ابن عابدين (رد المحتار)، ٧٣٩/٣]

إذَا نَذَرَ أَنْ يَصُومَ كُلَّ خَمِيسٍ يَأْتِي عَلَيْهِ فَأَفْطَرَ خَمِيسًا وَاحِدًا فَعَلَيْهِ قَضَاؤُهُ كَذَا فِي الْمُحِيطِ.

وَلَوْ أَخَّرَ الْقَضَاءَ حَتَّى صَارَ شَيْخًا فَانِيًا أَوْ كَانَ النَّذْرُ بِصِيَامِ الْأَبَدِ فَعَجَزَ لِذَلِكَ أَوْ بِاشْتِغَالِهِ بِالْمَعِيشَةِ لِكَوْنِ صِنَاعَتِهِ شَاقَّةً فَلَهُ أَنْ يُفْطِرَ وَيُطْعِمَ لِكُلِّ يَوْمٍ مِسْكِينًا عَلَى مَا تَقَدَّمَ، وَإِنْ لَمْ يَقْدِرْ عَلَى ذَلِكَ لِعُسْرَتِهِ يَسْتَغْفِرُ اللَّهَ إنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِيمُ

[مجموعة من المؤلفين، الفتاوى الهندية، ٢٠٩/١]

മുഫ്തി ഹാഫിസ് അബ്ദുറഹ്മാൻ ഖാസിമി പത്തനംതിട്ട